Shiva Tandava Stotram
Die Śiva Tāṇḍava Stotram ist ein Lobgesang auf den Tanz Shiva's. Als Autor wird traditionell Ravana genannt (nicht datierbar).
"Tandava" ist auch der kraftvolle, dynamische, kosmische Tanz Shivas. Die Hymne preist Shiva als kosmischen Tänzer, dessen Tanz Schöpfung, Erhalt und Auflösung verkörpert.
Der Legende nach versucht Ravana, den Berg Kailāsa anzuheben.
Shiva drückt Ravana mit seiner Zehe herab und klemmt ihn unter dem Berg ein.
In seiner Not lobpreist Ravana Shiva mit dieser Hymne.
Nach langem, intensivem Lobpreis gewährt Shiva ihm Gnade und befreit ihn.
1
Sanskrit
जटाटवी गलज्जलप्रवाहपावितस्थले
गलेऽवलम्ब्य लम्बितां भुजङ्गतुङ्गमालिकाम् ।
डमड्डमड्डमड्डमन्निनादवड्डमर्वयं
चकार चण्डताण्डवं तनोतु नः शिवः शिवम् ॥१॥
Transliteration
jaṭāṭavī galajjala-pravāha-pāvita-sthale
gale’valambya lambitāṃ bhujanga-tuṅga-mālikām |
ḍamaḍḍamaḍḍamaḍḍamann-ināda-vaḍḍamarvayaṃ
cakāra caṇḍa-tāṇḍavaṃ tanotu naḥ śivaḥ śivam ||1||
Deutsch
Möge Śiva uns Gutes schenken – er, der den kraftvollen Tāṇḍava tanzt, während aus seinem Haar der Ganges strömt, sein Hals mit erhabenen Schlangen geschmückt ist und der Klang der Damaru seinen Tanz begleitet.
2
Sanskrit
जटाकटाहसम्भ्रमभ्रमन्निलिम्पनिर्झरी
विलोलवीचिवल्लरीविराजमानमूर्धनि ।
धगद्धगद्धगज्ज्वलल्ललाटपट्टपावके
किशोरचन्द्रशेखरे रतिः प्रतिक्षणं मम ॥२॥
Transliteration
jaṭā-kaṭāha-sambhrama-bhramann-ilimpa-nirjharī
vilola-vīci-vallarī-virājamāna-mūrdhani |
dhagad-dhagad-dhagaj-jvalal-lalāṭa-paṭṭa-pāvake
kiśora-candra-śekhare ratiḥ prati-kṣaṇaṃ mama ||2||
Deutsch
Meine Hingabe gilt dem Mondgekrönten, dessen wirbelnde Locken den himmlischen Strom tragen und dessen Stirnfeuer in glühender Macht erstrahlt.
3
Sanskrit
धराधरेन्द्रनन्दिनीविलासबन्धुबन्धुर
स्फुरद्दिगन्तसन्ततिप्रमोदमानमानसे ।
कृपाकटाक्षधोरणीनिरुद्धदुर्धरापदि
क्वचिद्दिगम्बरे मनो विनोदमेतु वस्तुनि ॥३॥
Transliteration
dharā-dharendra-nandinī-vilāsa-bandhu-bandhura
sphurad-diganta-santati-pramodamāna-mānase |
kṛpā-kaṭākṣa-dhōraṇī-niruddha-durdharāpadi
kvacid-digambare mano vinodam etu vastuni ||3||
Deutsch
Möge mein Geist Freude finden an dem Himmelsgewandeten, der mit der Tochter des Bergkönigs seine göttlichen Spiele teilt und dessen gnädiger Blick selbst Unheil bannen kann.
4
Sanskrit
जटाभुजङ्गपिङ्गलस्फुरत्फणामणिप्रभा
कदम्बकुङ्कुमद्रवप्रलिप्तदिग्वधूमुखे ।
मदान्धसिन्धुरस्फुरत्त्वगुत्तरीयमेदुरे
मनो विनोदमद्भुतं बिभर्तु भूतभर्तरि ॥४॥
Transliteration
jaṭā-bhujanga-piṅgala-sphurat-phaṇā-maṇi-prabhā
kadamba-kuṅkuma-drava-pralipta-dig-vadhū-mukhe |
madāndha-sindhura-sphurat-tvag-uttarīya-medure
mano vinodam adbhutaṃ bibhartu bhūta-bhartari ||4||
Deutsch
Möge der Herr der Wesen mein Herz mit Staunen erfüllen – er, dessen Schlangenjuwelen leuchten, dessen Glanz die Himmelsrichtungen wie mit Safran färbt und dessen Gewand im Tanz wie Elefantenhaut flattert.
5
Sanskrit
सहस्रलोचनप्रभृत्यशेषलेखशेखर
प्रसूनधूलिधोरणी विधूसराङ्घ्रिपीठभूः ।
भुजङ्गराजमालया निबद्धजाटजूटकः
श्रियै चिराय जायतां चकोरबन्धुशेखरः ॥५॥
Transliteration
sahasra-locana-prabhṛty-aśeṣa-lekha-śekhara
prasūna-dhūli-dhōraṇī vidhūsarāṅghri-pīṭha-bhūḥ |
bhujanga-rāja-mālayā nibaddha-jaṭa-jūṭakaḥ
śriyai cirāya jāyatāṃ cakora-bandhu-śekharaḥ ||5||
Deutsch
Möge der Mondgekrönte uns lang währende Fülle gewähren – dessen Füße vom Blütenstaub der Götterhäupter bedeckt sind und dessen Haar durch Schlangengirlanden gebunden ist.
6
Sanskrit
ललाटचत्वरज्वलद्धनञ्जयस्फुलिङ्गभा
निपीतपञ्चसायकं नमन्निलिम्पनायकम् ।
सुधामयूखलेखया विराजमानशेखरं
महाकपालिसम्पदेशिरोजटालमस्तु नः ॥६॥
Transliteration
lalāṭa-catvara-jvalad-dhanañjaya-sphuliṅga-bhā
nipīta-pañca-sāyakaṃ namann-ilimpa-nāyakam |
sudhā-mayūkha-lekhayā virājamāna-śekharaṃ
mahā-kapāli-sampade śiro-jaṭālam astu naḥ ||6||
Deutsch
Möge der große Kapālin uns segnen – dessen Stirnfeuer Kāmas Pfeile verzehrte, vor dem selbst die Götter sich neigen und dessen Haupt vom mondhaften Nektarglanz erhellt wird.
7
Sanskrit
करालभालपट्टिकाधगद्धगद्धगज्ज्वलद्
धनञ्जयाहुतीकृतप्रचण्डपञ्चसायके ।
धराधरेन्द्रनन्दिनीकुचाग्रचित्रपत्रक
प्रकल्पनैकशिल्पिनि त्रिलोचने रतिर्मम ॥७॥
Transliteration
karāla-bhāla-paṭṭikā-dhagad-dhagad-dhagaj-jvalad
dhanañjayāhutī-kṛta-pracaṇḍa-pañca-sāyake |
dharā-dharendra-nandinī-kucāgra-citra-patraka
prakalpanaika-śilpini tri-locane ratiḥ mama ||7||
Deutsch
Meine Liebe gilt dem Dreiäugigen, dessen furchtbares Stirnfeuer Kāmas Macht opferte und dessen Tanz die schöpferischen Muster der Göttin auf der Welt hervorruft.
8
Sanskrit
नवीनमेघमण्डली निरुद्धदुर्धरस्फुरत्
कुहूनिशीथिनीतमः प्रबन्धबद्धकन्धरः ।
निलिम्पनिर्झरीधरस्तनोतु कृत्तिसिन्धुरः
कलानिधानबन्धुरः श्रियं जगद्धुरंधरः ॥८॥
Transliteration
navīna-megha-maṇḍalī niruddha-durdhara-sphurat
kuhū-niśīthinī-tamaḥ prabandha-baddha-kandharaḥ |
nilimpa-nirjharī-dharas tanotu kṛtti-sindhuraḥ
kalā-nidhāna-bandhuraḥ śriyaṃ jagad-dhurandharaḥ ||8||
Deutsch
Möge der Träger der himmlischen Flüsse und der Elefantenhaut uns Glück schenken – dessen Hals die Dunkelheit der Neumondnacht wie eine Kette umlegt und der als Quell der Künste die Welt stützt.
9
Sanskrit
प्रफुल्लनीलपङ्कजप्रपञ्चकालिमप्रभा
विडम्बिकण्ठकन्धरारुचिप्रबद्धकन्धरम् ।
स्मरच्छिदं पुरच्छिदं भवच्छिदं मखच्छिदं
गजच्छिदान्धकच्छिदं तमन्तकच्छिदं भजे ॥९॥
Transliteration
praphulla-nīla-paṅkaja-prapañca-kālima-prabhā
viḍambi-kaṇṭha-kandharā-ruci-prabaddha-kandharam |
smarac-chidaṃ purac-chidaṃ bhavac-chidaṃ makhac-chidaṃ
gajac-chidāndhakac-chidaṃ tamantakac-chidaṃ bhaje ||9||
Deutsch
Ich verehre den, dessen dunkler Glanz wie ein blauer Lotus erblüht – den Vernichter von Begierde, von Festungen, von Werden, von Opfern, von Gaja und Andhaka, den Bezwinger selbst des Todes.
10
Sanskrit
अखर्वसर्वमङ्गलाकलाकदम्बमञ्जरी
रसप्रवाहमाधुरीविजृम्भणामधुव्रतम् ।
स्मरान्तकं पुरान्तकं भवान्तकं मखान्तकं
गजान्तकान्धकान्तकं तमन्तकान्तकं भजे ॥१०॥
Transliteration
akharva-sarva-maṅgalā-kalā-kadamba-mañjarī
rasa-pravāha-mādhurī-vijṛmbhaṇā-madhu-vratam |
smarāntakaṃ purāntakaṃ bhavāntakaṃ makhāntakaṃ
gajāntakāndhakāntakaṃ tamantakāntakaṃ bhaje ||10||
Deutsch
Ich verehre den, aus dessen Tāṇḍava unerschöpfliche Heilsfülle und Kunst-Süße strömt – den Bezwinger von Kāma, von Drei-Städten, von Samsāra, von Opfern, von Gaja und Andhaka, den Überwinder des Todes.
11
Sanskrit
जयत्वदभ्रविभ्रमभ्रमद्भुजङ्गमश्वसद्
विनिर्गमत्क्रमस्फुरत्करालभालहव्यवाट् ।
धिमिद्धिमिद्धिमिध्वनन्मृदङ्गतुङ्गमङ्गल-
ध्वनिक्रमप्रवर्तितप्रचण्डताण्डवः शिवः ॥११॥
Transliteration
jayatv-adabhra-vibhrama-bhramad-bhujangama-śvasad
vinirgamat-krama-sphurat-karāla-bhāla-havya-vāṭ |
dhimid-dhimid-dhimid-dhvanan-mṛdaṅga-tuṅga-maṅgala-
dhvani-krama-pravartita-pracaṇḍa-tāṇḍavaḥ śivaḥ ||11||
Deutsch
Sieg dem Śiva, dessen unbändiger Tāṇḍava von mächtigen Trommelschlägen getragen wird, dessen Brauen die Welten beherrschen und dessen drittes Auge wie ein Opferfeuer auflodert.
12
Sanskrit
दृषद्विचित्रतल्पयोर्भुजङ्गमौक्तिकस्रजोर्
गरिष्ठरत्नलोष्ठयोः सुहृद्विपक्षपक्षयोः ।
तृणारविन्दचक्षुषोः प्रजामहीमहेन्द्रयोः
समप्रवृत्तिकः कदा सदाशिवं भजाम्यहम् ॥१२॥
Transliteration
dṛṣad-vicitra-talpayo r-bhujanga-mauktika-srajo r
gariṣṭha-ratna-loṣṭhayoḥ suhṛd-vipakṣa-pakṣayoḥ |
tṛṇa-aravinda-cakṣuṣoḥ prajā-mahī-mahendrayoḥ
sama-pravṛttikaḥ kadā sadāśivaṃ bhajāmy aham ||12||
Deutsch
Wann werde ich Sadāśiva mit gleicher Gesinnung verehren – gleichmütig gegenüber Lager und Stein, Perlenkranz und Erdklumpen, Freund und Feind, dem Unscheinbaren und dem Erhabenen?
13
Sanskrit
कदा निलिम्पनिर्झरीनिकुञ्जकोटरे वसन्
विमुक्तदुर्मतिः सदा शिरःस्थमञ्जलिं वहन् ।
विमुक्तलोललोचनो ललामभाललग्नकः
शिवेति मन्त्रमुच्चरन्कदा सुखी भवाम्यहम् ॥१३॥
Transliteration
kadā nilimpa-nirjharī-nikuñja-koṭare vasan
vimukta-durmatiḥ sadā śiraḥ-stham añjaliṃ vahan |
vimukta-lola-locano lalāma-bhāla-lagnakaḥ
śiveti mantram uccaran kadā sukhī bhavāmy aham ||13||
Deutsch
Wann werde ich glücklich sein, in Einsamkeit am heiligen Strom wohnend, mit reinem Geist, gefalteten Händen und dem Mantra „Śiva“ auf den Lippen?
14
Sanskrit
इमं हि नित्यमेवमुक्तमुत्तमोत्तमं स्तवं
पठन्स्मरन्ब्रुवन्नरो विशुद्धिमेति सन्ततम् ।
हरे गुरौ सुभक्तिमाशु याति नान्यथा गतिं
विमोहनं हि देहिनां सुशङ्करस्य चिन्तनम् ॥१४॥
Transliteration
imaṃ hi nityam evam uktaṃ uttamottamaṃ stavaṃ
paṭhan smaran bruvan naro viśuddhim eti santatam |
hare gurau subhaktim āśu yāti nānyathā gatiṃ
vimohanaṃ hi dehināṃ suśaṅkarasya cintanam ||14||
Deutsch
Wer dieses erhabene Lob täglich rezitiert, erinnert und ausspricht, gelangt zu innerer Reinheit und rascher Hingabe an Hara, den Guru; die Betrachtung Śaṅkaras löst die Verblendung des Menschen.
15
Sanskrit
पूजावसानसमये दशवक्त्रगीतं
यः शम्भुपूजनपरं पठति प्रदोषे ।
तस्य स्थिरां रथगजेन्द्रतुरङ्गयुक्तां
लक्ष्मीं सदैव सुमुखीं प्रददाति शम्भुः ॥१५॥
Transliteration
pūjā-avasāna-samaye daśa-vaktra-gītaṃ
yaḥ śambhu-pūjana-paraṃ paṭhati pradoṣe |
tasya sthirāṃ ratha-gajendra-turaṅga-yuktāṃ
lakṣmīṃ sadaiva su-mukhīṃ pradadāti śambhuḥ ||15||
Deutsch
Wer dieses Lied des Zehnköpfigen am Ende der Śambhu-Verehrung zur Abendzeit rezitiert, dem gewährt Śambhu Beständigkeit, Wohlstand und ein dauerhaft gnädiges Glück.